Η Ελλάδα μπορεί να πρωταγωνιστήσει

«Τα τελευταία 17 χρόνια η ελληνική οικονομία έχει περάσει από όλα τα στάδια. Αρχικά βίωσε την πλήρη διεθνή απαξίωση, λόγω των τεράστιων ελλειμμάτων και των λάθος πολιτικών επιλογών που ακολουθήθηκαν. Οι αγορές μάς έκλεισαν ερμητικά την πόρτα σε κάθε προσπάθεια βιώσιμου δανεισμού.

Στη συνέχεια, βρεθήκαμε ένα βήμα πριν την έξοδο από το ευρώ, αλλά τα τελευταία χρόνια -ευτυχώς για όλους μας- η χώρα έχει επανέλθει, με υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης, πλεονάσματα, αυξημένη ανταγωνιστικότητα, χαμηλότοκο δανεισμό και έχει καταφέρει να κερδίσει και πάλι το ενδιαφέρον των επενδυτών, εγχώριων και διεθνών.

Όμως, η επαναφορά του πραγματικού ΑΕΠ στο σημείο όπου βρισκόταν πριν από δύο δεκαετίες δεν θα μπορούσε να έχει συμβεί αν δεν υπήρχε πολιτική και δημοσιονομική σταθερότητα. Αλλά και αν δεν είχαν προηγηθεί οι θυσίες του ελληνικού λαού, ο οποίος δέχθηκε στις πλάτες του πρωτοφανή μέτρα εσωτερικής υποτίμησης, έχοντας το σκληρότερο νόμισμα του πλανήτη.

Οι αγορές απαιτούν συνέπεια και υπευθυνότητα, κι αυτό έχει επιτευχθεί μέσω της πολιτικής που ακολουθείται. Οι τράπεζες έχουν εξυγιανθεί και αναπτύσσονται με γοργούς ρυθμούς, εντός και εκτός Ελλάδος, κερδίζοντας και πάλι το στοίχημα της αξιοπιστίας. Άλλωστε, χωρίς ένα υγιές και διαρκώς αναπτυσσόμενο τραπεζικό σύστημα δεν μπορεί να επιτευχθεί ανάπτυξη στην οικονομία.

Την ίδια στιγμή, η βελτίωση της ανταγωνιστικότητας της ελληνικής οικονομίας και η εξασφάλιση πολιτικής σταθερότητας έχουν οδηγήσει σε ουσιαστική εξάλειψη της ανεργίας, υψηλότερους μισθούς για τους εργαζόμενους, καλύτερες δημόσιες υπηρεσίες και, φυσικά, μεγαλύτερη ανθεκτικότητα απέναντι στις διεθνείς γεωπολιτικές και οικονομικές κρίσεις, που τα τελευταία χρόνια διαδέχεται η μία την άλλη. Το brain drain έχει σταματήσει, ενώ πλέον επιστρέφει σταδιακά στην Ελλάδα το ισχυρό ανθρώπινο κεφάλαιο που την περίοδο της κρίσης αναζήτησε διέξοδο σε άλλες χώρες.

Η Ελλάδα εισπράττει, πλέον, εγκωμιαστικά σχόλια από χώρες που πριν μερικά χρόνια μάς έβλεπαν ως «κράτος-παρία» της Ευρώπης, ενώ επικεφαλής - εκλεγμένος πρόεδρος στο Eurogroup είναι ο Έλληνας υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, βιώνοντας σε κάθε συνεδρίαση τον σεβασμό των συναδέλφων του, στην ελληνική οικονομία. Αναμφισβήτητα, η Ελλάδα έχει αλλάξει, την ώρα που η Ευρωζώνη βρίσκεται σε στασιμότητα. Οι θυσίες του ελληνικού λαού έπιασαν τόπο. Οι πολίτες μπορούν και αντικρίζουν το μέλλον με μεγαλύτερη αισιοδοξία.

Υπάρχει, όμως, ένα ερώτημα το οποίο συζητείται και απασχολεί τους πάντες: Τι θα γίνει μετά την ολοκλήρωση του Ταμείου Ανάκαμψης, το οποίο συνέβαλε αποφασιστικά στην ισχυρή οικονομική δραστηριότητα τα τελευταία χρόνια και ολοκληρώνεται φέτος; Όπως προκύπτει από τις προβλέψεις, ναι μεν η λήξη του συγκεκριμένου προγράμματος ενδεχομένως να οδηγήσει σε μείωση του ρυθμού ανάπτυξης, αυτό όμως δεν σημαίνει ότι θα επιστρέψουμε σε καθεστώς στασιμότητας ή οπισθοχώρησης.

Οι δημόσιες επενδύσεις θα συνεχιστούν, καθώς δρομολογούνται σημαντικά αναπτυξιακά έργα στη νέα προγραμματική περίοδο. Όμως, καθίσταται επιτακτική η ανάγκη ο ιδιωτικός τομέας να κερδίσει το στοίχημα των μεγάλων επενδύσεων, να υπάρξει εξωστρέφεια και προϊόντα και υπηρεσίες να κερδίσουν ακόμη περισσότερο τις διεθνείς αγορές προκειμένου να δημιουργήσουν στο τέλος αυξημένη αξία για την Ελλάδα.

Είναι αυτό που συζητάμε όλοι μεταξύ μας για αλλαγή του παραγωγικού μοντέλου και για το πώς θα οδηγήσει στη διατήρηση της ανάπτυξης, στον περιορισμό του ελλείμματος του ισοζυγίου εξωτερικών συναλλαγών και εν κατακλείδι στο ζητούμενο, που είναι η ευημερία του τόπου. Ένα δυνατό στοίχημα -αλλά όχι ακατόρθωτο- να κερδίσει η Ελλάδα παρά τις όποιες δυσκολίες δημιουργεί το διεθνές περιβάλλον, όπου η αστάθεια και η αβεβαιότητα κυριαρχούν, ο πληθωρισμός πιέζει τις οικονομίες και τα νοικοκυριά, και το «φάντασμα» της αύξησης των επιτοκίων, που θα οδηγήσει σε άνοδο του κόστους δανεισμού για όλους, καραδοκεί.

Τι πρέπει να κάνει η Ελλάδα ώστε να βγει νικήτρια για μία ακόμη φορά; Πρέπει να προχωρήσει σε μεγάλες θεσμικές μεταρρυθμίσεις, χωρίς ενδοιασμούς, δικαιολογίες και προσκόμματα. Να επιταχυνθούν οι διαδικασίες εκσυγχρονισμού του κράτους που θα βελτιώσουν την ανταγωνιστικότητα της οικονομίας. Να διασφαλίσει την πολιτική σταθερότητα, γιατί, χωρίς αυτήν, κανένα πετυχημένο σχέδιο δεν μπορεί να υλοποιηθεί.

Τέλος, ας μην ξεχνάμε ότι ο στόχος για σύγκλιση με την Ευρώπη, για να επιτευχθεί, πρέπει να παραμείνει αταλάντευτος. Είναι ο εθνικός μας στόχος, για τον οποίο όλοι ανεξαιρέτως οφείλουμε να συνεργαστούμε ώστε να τον πετύχουμε. Αυτό επιτάσσουν και οι νέες προκλήσεις του διεθνούς περιβάλλοντος.

Σε κάθε περίπτωση, η συγκυρία είναι ευνοϊκή. Η Ελλάδα έχει όλα τα εχέγγυα για να πρωταγωνιστήσει στα Βαλκάνια και στη Μεσόγειο και να γίνει το επιχειρηματικό κέντρο της ευρύτερης περιοχής. Η χώρα μπορεί και πρέπει να αποτελέσει καθοριστικό κόμβο για την ενέργεια -και ειδικά για το LNG μέσω του Κάθετου Διαδρόμου-, τις μεταφορές και την ψηφιακή οικονομία.

Το κλειδί για όλα αυτά είναι να συνεχίσουμε με σοβαρότητα και σταθερότητα τη στρατηγική των τελευταίων 7 ετών. Όλα θα χαθούν αν χαθεί πάλι η πορεία από ιδεοληψίες ή πολιτική αστάθεια. Η Ελλάδα πρέπει να συνεχίσει την πορεία της οικονομικής ανάπτυξης και προϋπόθεση αυτού είναι η πολιτική σταθερότητα και οι ισχυρές κυβερνήσεις. Δεν μας επιτρέπονται πειραματισμοί, που σε περίπτωση αστοχίας θα μας γυρίσουν στην προ δεκαετιών κατάσταση.

Αλέξανδρος Εξάρχου
Πρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος του Ομίλου AKTOR»